Αντικείμενο του συνεδρίου: να συζητήσουμε την δυνατότητα ενός ιδιωτικού μη-κερδοσκοπικού πανεπιστημίου που θα εδρεύει στην Ελλάδα και θα έχει τα εξής βασικά χαρακτηριστικά.

• Το πανεπιστήμιο θα είναι κυρίως διδακτικό.
• Εκτός από νέους φοιτητές το πανεπιστήμιο θα προσφέρει την δυνατότητα περάτωσης σπουδών σε άτομα που για διάφορους λόγους αναγκάστηκαν κάποια στιγμή να τις διακόψουν.
• Το πανεπιστήμιο θα προσφέρει προγράμματα επαγγελματικής κατεύθυνσης σε προπτυχιακό και μεταπτυχιακό επίπεδο.
• Στην πλειοψηφία τους τα προγράμματα θα προσφέρονται μεσω διαδικτύου.
• Το πανεπιστήμιο θα χρησιμοποιεί αγγλικά για την διδασκαλία και για κάθε άλλη πτυχή της λειτουργίας του.
• Τα γνωστικά αντικείμενα του πανεπιστημίου δεν θα συμπεριλαμβάνουν ιατρική και βασικές πολυτεχνικές σπουδές.
• Το συνέδριο δεν θα ασχοληθεί με το ζήτημα του άρθρου 16 του Συντάγματος.
• Το πανεπιστήμιο θα έχει διεθνή εμβέλεια, καλύπτοντας αρχικά τις εκπαιδευτικές ανάγκες στη γεωγραφική περιοχή των Βαλκανίων και αργότερα στον ευρύτερο ευρωπαϊκό χώρο.
• Tα δίδακτρα να μην υπερβαίνουν τα €5.000/έτος.

Σκοπός του συνεδρίου είναι:

• Να αποφασίσουμε αν ένα ιδιωτικό μη κερδοσκοπικό πανεπιστήμιο με τα παραπάνω χαρακτηριστικά μπορεί να ιδρυθεί στην Ελλάδα.
• Να περιγράψουμε τα βασικά συστατικά ενός βιώσιμου επιχειρηματικού σχεδίου ώστε να να αναζητήσουμε αποτελεσματικά χρηματοδότηση.
• Να αντιληφθούμε και να προσδιορίσουμε το μέγεθος του διακυβεύματος ειδικά για όσους ενδιαφέρονται να επιστρέψουν στην Ελλάδα προκειμένου να υλοποιήσουν το εγχείρημα.

Το συνέδριο θα διεξαχθεί στο Σικάγο, 28-30 Σεπτεμβρίου 2012.

Επιδιώκουμε να κάνουμε το συνέδριο στο Union League Club του Σικάγο που συνδυάζει ξενοδοχειακές υπηρεσίες, συνεδριακούς χώρους, εστιατόριο, προσβασιμότητα στα δυο μεγάλα αεροδρόμια του Σικάγο με το τοπικό μετρό, και λογικό κόστος.

Τα έξοδα ταξιδιού και παραμονής επιβαρύνουν τους συνέδρους. Υπολογίζουμε επιπλέον ένα τέλος συμμετοχής γύρω στα $150/άτομο προκειμένου να εξασφαλίσουμε τον απαραίτητο συνεδριακό χώρο και εξυπηρέτηση (γεύματα εργασίας κτλ). Τα έξοδα παραμονής είναι περίπου $160/βραδιά σε κεντρικό ξενοδοχείο του Σικάγο.

Το συνέδριο αυτό απευθύνεται σε καθηγητικό και διοικητικό προσωπικό με εμπειρία σε 4ετη αναγνωρισμένα πανεπιστήμια. Συγκεκριμένα ενδιαφερόμαστε για άτομα που έχουν θητεύσει ως καθηγητές/καθηγήτριες και έχουν διοικητική εμπειρία ως πρόεδροι τμημάτων, κοσμήτορες σχολών, αντιπρόεδροι ακαδημαϊκών υποθέσεων, σε πλήρη ή αναπληρωματική θέση.

Αν ενδιαφέρεστε για συμμετοχή στο συνέδριο, αφήστε τα στοιχεία σας εδώ και θα σας κρατήσουμε ενήμερους. Αν επίσης γνωρίζετε συναδέλφους που θα ενδιαφερόντουσαν για το συνέδριο αυτό, βοηθήστε μας να έρθουμε σε επαφή μαζί τους.

Ακολουθεί η πρόσκληση στ’ αγγλικά.

Dear Colleagues:

On behalf of a small but very active group of professors and university administrators based in the Chicago region, I would like to announce an informal workshop to discuss the feasibility of a new university in Greece. The particulars of the proposed workshop are listed below. If you are interested in participating in this discussion, please let me know.

- Scope of the workshop: to discuss the feasibility of a Greece-based not-for-profit, private university whose principal mission will be teaching (not research), degree completion, and professional programs. Professional doctorates in other disciplines (eg, PsyD) are within the scope of the discussion. Online delivery of content should account for at least 66% of the proposed university’s operation. English will be the official and only language of the university. This will be an international university meeting the educational needs in the Balkan region at the beginning and expanding through the European area. Affordable tuition should not exceed €5,000 per year. Not included in the scope of the discussion are engineering or medical degree programs. Furthermore, the constitutional issue of Article 16 is not part of the workshop’s scope.

- Target date: late September 2012
- Location: Chicago, Illinois
- Travel duration: a two-night stay is recommended, probably Fri & Sat, with the workshop running the full day on Saturday.
- Travel/lodging assistance: none available at the moment/none anticipated
- Participation cost: you pay for your own travel and lodging arrangements plus about $150 to cover conference expenses, luncheons etc.

- Who can participate: Faculty and university administrators with at least 10 years of experience at regionally accredited colleges and universities. We seek the participation of individuals who have served both as professors or administrators (department heads and chairs, deans, VPAA/Provosts, in a full or associate/deputy capacity).

Objective of the workshop: to determine if a private, not-for-profit university within the scope described above can be established in Greece; if a viable business plan can be developed to raise seed funding for it; and to assess the magnitude of the risk especially for those who may consider returning to Greece to manage such project if we were to move forward with it.

If you are interested in this workshop, and you have the experience described above, and the capacity to attend the meeting, please drop me a note at LGRECO@gmail.com.

α) η Ελλάδα δεν αλλάζει με τίποτα, δεν υπάρχει κρίσιμη μάζα σοβαρών και έντιμων ανθρώπων. Κυριαρχεί η βλακεία και η κοντόφθαλμη ιδιοτέλεια. Χαραμίζει κανείς το χρόνο του προσπαθώντας να την αλλάξει. Καλύτερα να τον αφιερώσει σε άλλες ασχολίες, π.χ. έρευνα.

β) κάθε προσπάθεια έχει αποτέλεσμα, έστω κι αν αυτό είναι μικρότερο από το επιθυμητό. Υπάρχουν στη Ελλάδα σοβαροί άνθρωποι που αγωνίζονται και πρέπει να στηριχθούν. Αν εντείνουμε όλοι την προσπάθεια μπορεί ίσως να γίνει μια μεγάλη ανατροπή.

Το θέτω λοιπόν σε δημοσκόπηση.

http://www.esos.gr/dimosia-ekpaidefsi/tritovathmia/item/28262-πειθαρχικο-συμβουλιο-των-μελων-του-δεπ-παύση-ενός-έτους-σε-καθηγητή.html

Στο ΦΕΚ (Γ τεύχος 216, 28/2/2012) αναφέρεται ξεκάθαρα: Χρήστος Παπαδόπουλος, αναπληρωτής καθηγητής ΤΕΦΑΑ Σερρών. Γιατί αποφεύγουν να το αναφέρουν; Από κοινωνική ευαισθησία; Από φόβο μήνυσης για δυσφήμιση; Πάντως το τεκμήριο αθωότητας δεν έχει καμιά σχέση.

ΥΓ. http://www.gurforum.org/2009/11/05/η-«ονοματοφοβία»/

Επειδή πολλοί θα αναρωτηθείτε, να σας πω ότι σήμερα, από το Πανεπιστήμιο, βρίσκομαι σε εκπαιδευτική άδεια που ποτέ δεν πήρα έως τώρα παρά το γεγονός ότι δικαιούμαι από το 2003. Θα την εξαντλήσω και μετά θα πάρω άδεια άνευ αποδοχών. Αλλά επειδή σε καμία περίπτωση δεν θα γίνω άλλος ένας Παπαδήμος (βλ. εδώ) σας λέω ότι, την στιγμή που θα σιγουρευτώ πως σε περίπτωση παραίτησής μου η θέση μου δεν θα χαθεί αλλά θα επαναπροκηρυχθεί στο αντικείμενο της Πολιτικής Οικονομίας (ώστε να με αντικαταστήσει νέος συνάδελφος) – κάτι που σήμερα δεν γίνεται καθώς έχουν παγώσει όλες οι προκηρύξεις – θα παραιτηθώ άμεσα. Το δηλώνω ευθαρσώς για να μην υπάρξουν παρεξηγήσεις.

Κάποιος να πάρει άδεια πριν την αποχώρηση είναι λογικό, τη δικαιούται. Αλλά τα υπόλοιπα πώς εξηγούνται; Για πόσο καιρό θα είναι αυτή η άδεια άνευ αποδοχών και πόσο καιρό θα δεσμεύεται αυτή η θέση έτσι και δεν παραιτείται; Και άπαξ και έχει φύγει, πώς θα σιγουρεύεται ώστε να επαναπροκυρηχθεί η θέση στο ίδιο αντικείμενο;

http://www.dimiourgiaxana.gr/index.php/2011-11-02-20-27-18

Περιμένω σχόλια.

http://www.tovima.gr/opinions/article/?aid=445314&h1=true

Πληροφορίες και αποτελέσματα δίνονται εδώ:

Αποτελέσματα Αξιολόγησης B’ Φάσης της Δράσης «ΑΡΙΣΤΕΙΑ»

Έριξα μια ματιά και σχολιάζω:

α) οι θεματικές επιτροπές ήταν εξαιρετικές. Δεν υπάρχει κανένας λόγος να αμφισβητηθεί η αμεροληψία τους.

β) η διαδικασία της κρίσης ήταν λογική. Χρήση εξωτερικών κριτών και μετά αξιολόγηση από πάνελ κάνει το NSF. Το NIH συνήθως χρησιμοποιεί μόνο τα μέλη των θεματικών επιτροπών. Για το ERC δεν γνωρίζω.

γ) η κριτική για το ότι οι αξιολογητές δεν πληρώθηκαν είναι εντελώς άστοχη.

δ) τα ονόματα και οι τίτλοι των ερευνητικών προτάσεων που χρηματοδοτήθηκαν έπρεπε/πρέπει να δημοσιοποιηθούν. Όχι όμως και αυτών που δεν χρηματοδοτήθηκαν. Αυτή είναι η διεθνής πρακτική.

Για μένα τα δύο περιστατικά καταδεικνύουν ακόμα μια φορά την αποτυχία της ελληνικού τύπου αυτοδιοίκησης. Το υπάρχον θεσμικό πλαίσιο δίνει αυτοδιοίκηση όχι μόνο στο πανεπιστήμιο αλλά και σε κάθε τμήμα χωριστά. Εδώ και 30 χρόνια τα τμήματα έχουν το ελεύθερο να εκλέγουν όποιον θέλουν και με όποια κριτήρια θέλουν. Καλά τμήματα κάνουν πιο αξιοκρατικές επιλογές, αλλά σε κάποια τμήματα έχει επέλθει πλήρης κατάρρευση. Αν σε ένα τμήμα, για τον ένα ή τον άλλον λόγο, δημιουργηθεί μια πλειοψηφία ανθρώπων που δεν ενδιαφέρονται π.χ. για την ακαδημαϊκή δεοντολογία ή είναι χαμηλής επιστημονικής ποιότητας, το τμήμα αυτό δεν έχει καμιά ελπίδα να ανακάμψει με το υπάρχον καθεστώς. Κανείς δεν μπορεί να αναιρέσει μια εκλογή, εκτός κι αν υπήρξε κάποια παρατυπία.

Τι προοπτικές προσφέρει ο νόμος 4009 για την αποτροπή τέτοιων φαινομένων; Λίγες, κατά τη γνώμη μου.
Ανάμεσα στους υποψηφίους για τα Συμβούλια βρίσκουμε ανθρώπους αξιόλογους αλλά βρίσκουμε και ανθρώπους που κατ’ επανάληψη έχουν δείξει, για παράδειγμα, την αδιαφορία τους για τις αρχές της ακαδημαϊκής δεοντολογίας ή της χρηστής διαχείρισης. Τα εξωτερικά μέλη είναι μια καινοτομία που μπορεί να επιδράσει θετικά. Αλλά χρειάζονται περαιτέρω παρεμβάσεις, για παράδειγμα, ένας δευτεροβάθμιος φορέας ελέγχου της ουσίας μιας εκλογής και όχι μόνο της νομιμότητας, ένας φορέας με δικαίωμα βέτο.

Τι πρέπει επομένως να γίνει;

Το ζήτημα της λογοκλοπής είναι ευκολότερο. Πρώτα από όλα, θα έπρεπε να υπάρχει μια εθνική πολιτική έτσι ώστε να μη μπορεί ο καθένας να ισχυρίζεται ό,τι του κατέβει. Θα μπορούσε το Υπουργείο να αναθέσει σε μια ομάδα σεβαστών πανεπιστημιακών να συντάξουν ένα λεπτομερές κείμενο που να εξηγεί τι επιτρέπεται και τι δεν επιτρέπεται. Ανάλογα κείμενα υπάρχουν πολλά στο εξωτερικό. Δεύτερον, ή ίδια επιτροπή θα μπορούσε να παίξει ένα διαιτητικό ρόλο, να γνωμοδοτεί δηλαδή για τέτοια ζητήματα και η γνωμοδότησή της να έχει θεσμικό βάρος, δηλαδή να είναι υποχρεωτικά σεβαστή από όλα τα τμήματα. Γενικότερα, πρέπει να επανεξεταστεί το πειθαρχικό δίκαιο των πανεπιστημιακών. Δεν μπορεί αυτό να διέπεται ακόμα από διατάξεις του 1932. Ο νόμος 4009 και ο προηγούμενος νόμος Γιαννάκου αφήνουν αυτά τα ζητήματα στον εσωτερικό κανονισμό των ιδρυμάτων. Προσωπικά θεωρώ απίθανο να αντιμετωπιστούν πειθαρχικά ζητήματα στους εσωτερικούς κανονισμούς, ούτε με το υπάρχον σύστημα διοίκησης ούτε με αυτό που προβλέπει ο νόμος 4009. Επομένως χρειάζεται να θεσμοθετηθεί σε επίπεδο νόμου πλαισίου.

H αναξιοκρατία στις εκλογές είναι το πιο δύσκολο πρόβλημα. Για τον νεποτισμό όμως είναι πιο απλό να βρεθούν λύσεις. Δεν αρκεί φυσικά να αποκλείεις τον γονέα από τις διαδικασίες εκλογής του γόνου, διότι οι συναλλαγές μεταξύ μελών ΔΕΠ του ίδιου τμήματος είναι πολύ εύκολες. Πρέπει να συνειδητοποιήσουμε ότι ο νεποτισμός οικοδομείται σε διάφορα στάδια. Αν υποθέσουμε ότι η εισαγωγή στις προπτυχιακές σπουδές είναι αδιάβλητη (που και αυτό μερικές παραβιάζεται, βλέπε σκάνδαλο μεταγραφών στο ΑΠΘ τη δεκαετία του 90), το πρώτο στάδιο είναι η επιλογή για διδακτορικό, που είναι εν πολλοίς στην διακριτική ευχέρεια των τμημάτων. Το δεύτερο στάδιο είναι το χτίσιμο του βιογραφικού του υποψηφίου που πολλές φορές γίνεται με χαριστική συμπερίληψη σε δημοσιεύσεις άλλων. Το τρίτο στάδιο είναι η προκήρυξη στο γνωστικό αντικείμενο του υποψηφίου, ενίοτε φωτογραφική. Και το τελευταίο στάδιο είναι η εκλογή. Η προσοχή όλων είναι στραμένη σε αυτό το τελευταίο στάδιο. Όταν όμως φτάσει κανείς στο τελευταίο στάδιο πολλές φορές το αποτέλεσμα είναι προδιαγεγραμμένο. Ο νέος νόμος κάνει ένα δειλό βήμα, αποκλείοντας τους αποφοίτους ενός τμήματος από την κατάληψη θέσης μέλους ΔΕΠ στο ίδιο τμήμα πριν την πάροδο τριών ετών. Μέσω του χτυπήματος στην ενδογαμία χτυπιέται και ο νεποτισμός, διότι οι γόνοι τις περισσότερες φορές αποφοιτούν από το ίδιο τμήμα. Όμως το μέτρο είναι πολύ ήπιο. Δεν είναι καθόλου δύσκολο για έναν γόνο να κάνει ένα τρίχρονο μεταδιδακτορικό σε άλλο πανεπιστήμιο, ή να κάνει στρατό, αγροτικό, κτλ και να γυρίσει σε θέση που να τον περιμένει. Την κα Μάνθου για παράδειγμα δεν την αποκλείει η διάταξη αυτή (διδακτορικό 2006).

Τι πρέπει να γίνει; Οι λύσεις εξαρτώνται από το ευρύτερο θεσμικό πλαίσιο. Αν ήταν π.χ. να καταργηθεί το «αυτοδιοίκητο» και να εγκαθιδρυθεί ένα ιεραρχικό σύστημα διοίκησης σαν το αμερικανικό (Συμβούλιο με πλειοψηφία εξωτερικών μελών επιλέγει πρύτανη, ο πρύτανης επιλέγει αντιπρυτάνεις και κοσμήτορες κτλ), τα πράγματα αλλάζουν. Αυτό όμως είδαμε πόσο δύσκολο είναι, ή θεωρείται ότι είναι, με το υπάρχον Σύνταγμα. Ας ψάξουμε επομένως λύσεις μέσα στο υπάρχον θεσμικό πλαίσιο ή αυτό που προβλέπει ο νόμος 4009. Θα μπορούσαν να υπάρχουν ad hoc κανονισμοί. Μια ακραία λύση θα ήταν να αποκλειστούν παιδιά πανεπιστημιακών από το τμήμα όπου εργάζεται ένας γονέας τους. Προσωπικά, θα προτιμούσα κάτι ηπιότερο, π.χ., το εκλεκτορικό σώμα να αποτελείται υποχρεωτικά κατά πλειοψηφία από εξωτερικούς εκλέκτορες. Μια άλλη λύση, γενικότερης εφαρμογής, είναι η ίδρυση ενός δευτεροβάθμιου οργάνου εθνικής εμβέλειας που θα ελέγχει το αξιοκρατικό κάθε εκλογής. Θα έχει δηλαδή τη δυνατότητα να μπαίνει στην ουσία μιας εκλογής και να έχει έλεγχο όχι μόνο νομιμότητας αλλά και αξιοκρατικότητας. Πρέπει να βρεθούν βέβαια μηχανισμοί που να περιορίζουν τη δύναμη ενός τέτοιου οργάνου. Όλα γίνονται, αν υπάρχει βούληση.

Επίσης, χρειάζεται να χαλαρώσει με κάποιον τρόπο η ανάγκη αυστηρής προσαρμογής στο «γνωστικό αντικείμενο» γιατί χρησιμοποιείται κατά κόρον για την απόρριψη ικανών υποψηφίων. Στις περισσότερες εκλογές υπάρχουν πολύ λίγοι υποψήφιοι (στις ΗΠΑ λαμβάνουμε δεκάδες αιτήσεις για κάθε θέση, στην Ελλάδα σπάνια είναι πάνω από 3-5). Απαιτείται ένας πιο ουσιαστικός έλεγχος για την έγκριση μιας προκήρυξης από το Υπουργείο, ή καλύτερα από επιτροπές πανεπιστημιακών που θα ορίζει το Υπουργείο, π.χ. ένα αναβαθμισμένο ΕΣΥΠ. Πρώτα από όλα, τα γνωστικά αντικείμενα-σιδηρόδρομος πρέπει να απορρίπτονται ασυζητητί. Αλλά ακόμα παραπέρα, θα μπορούσε κάθε προκήρυξη να περιλαμβάνει 2-3 γνωστικά αντικείμενα, όχι μόνο ένα.

Η ηγεσία του Υπουργείου που θα προκύψει από τις εκλογές οφείλει να αναλάβει πρωτοβουλίες, πέρα από την αυτονόητη εφαρμογή του νόμου 4009.

Ένα από τα ζητήματα που θίχθηκαν στην εκλογή αυτή ήταν οι συχνές ομοιότητες αποσπασμάτων από έργα του κ. Νικολάου με κείμενα άλλων συγγραφέων. Παραθέτω παρακάτω μερικά ενδεικτικά παραδείγματα που μου εστάλησαν:

Η διδακτορική διατριβή του κ. Νικολάου (ΕΚΠΑ, 1999) συγκρίνεται με την έκθεση του Eurydice “Measures to Combat Failure at School: A Challenge for the Construction of Europe. Brussels/Luxenburg, 1994″

nikolaou1.pdf

Η ίδια διατριβή συγκρίνεται με το βιβλίο του Α. Γκότοβου: Ρατσισμός. Κοινωνικές, ψυχολογικές και παιδαγωγικές όψεις μιας ιδεολογίας και μιας πρακτικής. ΥΠΕΠΘ/ΓΓΛΕ, Αθήνα 1996.

nikolaou2.pdf

και με το άρθρο του Ζ. Παπαδημητρίου, Από το μύθο της ‘’φυλής’’ στη βαρβαρότητα του ρατσισμού, Tετράδια πολιτικού διαλόγου, έρευνας και κριτικής, τ.36-37, Αθήνα 1995, σελ.33-38

nikolaou3.pdf

Το βιβλίο του κ. Νικολάου «Διαπολιτισμική Διδακτική», 2005, συγκρίνεται με κείμενα άλλων συγγραφέων:

nikolaou4.pdf

Το βιβλίο του κ. Νικολάου «Εκπαίδευση και Ταυτότητα στη Διασπορά», 2010, συγκρίνεται με κείμενα άλλων συγγραφέων:

nikolaou5.pdf

Εξέτασα τους πίνακες αυτούς κριτικά και τους αντιπαρέβαλα με τα πρωτότυπα. Σε κάποια σημεία βρήκα την κριτική κάπως υπερβολική. Π.χ. όταν ένα κείμενο μπαίνει σε πλαίσιο και δίνεται η παραπομπή, δεν θα το έκανα θέμα. Όπως δεν θα έκανα θέμα και τις ομοιότητες μεταξύ πρώτου βιβλίου και διατριβής. Σε άλλα όμως σημεία υπάρχει σοβαρό πρόβλημα. Συνήθως γίνεται μια περιστασιακή αναφορά στην πηγή αλλά κατόπιν ο συγγραφέας μεταφέρει μεγάλα κομμάτια από την πηγή αυτή χωρίς να τα βάζει σε εισαγωγικά και χωρίς να ξαναδίνει παραπομπή. Ο αναγνώστης έχει την εντύπωση ότι είναι πρωτότυπο κείμενο. Αν πρόκειται για δόλο, άγνοια ή τσαπατσουλιά δεν μπορούμε να το γνωρίζουμε. Ούτως ή άλλως, είναι ένα σοβαρό παράπτωμα που μπορούμε ίσως να συγχωρήσουμε σε έναν υποψήφιο διδάκτορα αλλά σίγουρα δεν αρμόζει σε αναπληρωτή καθηγητή. Το γεγονός ότι, παρά τις κατά καιρούς συστάσεις, η πρακτική αυτή εμφανίζεται ακόμα και στο τελευταίο του βιβλίο, είναι ιδιαίτερα αποθαρρυντικό.

Στο εκλεκτορικό σώμα συμμετείχαν 9 εκλέκτορες, 7 μέλη ΔΕΠ από το ΠΤΔΕ Ιωαννίνων (Α. Κατσίκης, Χ. Κωνσταντίνου (υποψήφιος για το Συμβούλιο Διοίκησης), Γ. Καραφύλλης, Α. Μπρούζος, Γ. Καψάλης (αντιπρύτανης ακαδημαϊκών υποθέσεων), Κ. Κώτσης, και Σ. Παπαδοπούλου) και δύο εξωτερικοί που έγραψαν και την εισηγητική έκθεση (Χ. Γκόβαρης από το ΠΤΔΕ Θεσσαλίας και Γ. Μάρκου από το ΦΠΨ Αθηνών). Η τρίτη εξωτερική εκλέκτορας κα. Ε. Σκούρτου (Παν. Αιγαίου) έστειλε επιστολή στην οποία διαμαρτυρήθηκε διότι πληροφορήθηκε ότι ο υποψήφιος κατέθεσε μήνυση στους εισηγητές (!). Η εισηγητική έκθεση ήταν αρνητική, όπως και την προηγούμενη φορά που έγινε κρίση για την ίδια βαθμίδα. Στη συνέλευση του εκλεκτορικού σώματος οι εισηγητές έθεσαν το θέμα των σημαντικών ομοιοτήτων στα γραπτά του κ. Νικολάου με προηγούμενα κείμενα. Ακολούθησε έντονη συζήτηση, με συμμετοχή και του ίδιου του υποψηφίου ο οποίος εκλήθη να δώσει εξηγήσεις. Στο τέλος 6 εκλέκτορες ψήφισαν υπέρ του κ. Νικολάου θεωρώντας ότι τα θετικά στοιχεία (συνέδρια, ερευνητικά προγράμματα, κτλ) υπερτερούν των «μικρών ατασθαλιών» και «παραλείψεων» όσον αφορά τις παραπομπές. Τον καταψήφισαν οι 2 εξωτερικοί και ο κ. Μπρούζος. Το αποτέλεσμα της κρίσης προωθήθηκε στον πρύτανη.

Μετά από διαμαρτυρίες, ο πρύτανης κ. Αλμπάνης (που συνυπέγραψε την διακήρυξη πανεπιστημιακών κατά της λογοκλοπής πριν από ενάμιση χρόνο) ανέθεσε στην αναπληρώτρια καθηγήτρια της Ιατρικής Σοφία Καλανταρίδου να ασκήσει προκαταρκτική εξέταση αλλά η έρευνά της ασχολήθηκε με ένα εντελώς δευτερεύον θέμα (αν μια ευχαριστία στην εισαγωγή του βιβλίου του κ. Νικολάου ήταν θεμιτή ή όχι) αντί για το καίριο ζήτημα των αντιγραφών. Κατόπιν αυτού ο πρύτανης διόρισε κανονικά τον κ. Νικολάου (εδώ). Επίκειται όμως έλεγχος νομιμότητας που ζήτησε το Υπουργείο Παιδείας μετά από καταγγελίες.

Πρέπει να σημειώσω ότι δεν είναι η πρώτη φορά που ανακύπτει τέτοιο ζήτημα στο τμήμα αυτό:

http://www.gurforum.org/2008/05/22/ανομία-και-ατιμωρησία-στο-πανεπιστήμ/

Δεν γνωρίζω το πόρισμα της ΕΔΕ στην υπόθεση εκείνη και αν ασκήθηκε πειθαρχική δίωξη. Ο κ. Σούλης εξακολουθεί να βρίσκεται στο τμήμα, στη βαθμίδα του επίκουρου αφού ακυρώθηκε η εκλογή του στη βαθμίδα του Αναπληρωτή στην οποία είχε εκλεγεί, μετά από καταγγελία στο υπουργείο για λογοκλοπή. Πρόσφατα ήταν να δικαστεί η αγωγή του κ. Fels. Επίσης στο ίδιο τμήμα εκκρεμεί η εξέταση μιας ακόμη εκλογής μέλους ΔΕΠ για το οποίο υπάρχουν καταγγελίες για εκτεταμένη λογοκλοπή στο συγγραφικό του έργο.

Τι συμπέρασμα εξάγω; Ότι μια σημαντική μερίδα των μελών ΔΕΠ στο ΠΤΔΕ Ιωαννίνων και η πλειοψηφία στο παραπάνω εκλεκτορικό (μεταξύ των οποίων και ο αντιπρύτανης ακαδημαϊκών υποθέσεων) έχει, στην καλύτερη περίπτωση, χαμηλά στάνταρ ακαδημαϊκής δεοντολογίας. Δικαίωμά τους, θα μου πείτε. Έτσι πιστεύουν, έτσι ψηφίζουν. Και δικαίωμα δικό μας είναι να εκφράζουμε τη διαφωνία μας και να ασκούμε κριτική.

Υπάρχει βέβαια βάση στον ισχυρισμό ότι η παραπάνω εκλογή είναι παράνομη, εφόσον ο νόμος επιβάλλει τη συγγραφή πρωτότυπης μονογραφίας και απαιτεί ακαδημαϊκό ήθος. Θα μπορούσε, επομένως, το Υπουργείο να την αναπέμψει αν το θελήσει. Δεν υπάρχουν όμως λεπτομερείς ορισμοί της πρωτοτυπίας και του ήθους· αυτά συνήθως εναπόκεινται στην κρίση του εκλεκτορικού σώματος. Το Υπουργείο ή το Συμβούλιο Επικρατείας στο οποίο καταφεύγουν πολλοί ποτέ δεν κάνουν έλεγχο ουσίας. Μια εκλογή μπορεί να αναιρεθεί αν ένας εκλέκτορας δεν αιτιολογήσει την ψήφο του, αλλά δεν μπορεί να αναιρεθεί αν η αιτιολόγηση ήταν βλακώδης. Αυτό φυσικά αποτελεί τεράστιο κενό στο θεσμικό πλαίσιο. Γιατί δίνει ο νόμος τη δυνατότητα σε 6 άτομα να αποφασίζουν ποιος θα πληρώνεται για το υπόλοιπο της ζωής του από τον ελληνικό λαό χωρίς κανένα έλεγχο ουσίας; Δεν θα έπρεπε η ευρύτερη ακαδημαϊκή κοινότητα να έχει λόγο; Δεν θα έπρεπε με κάποιο τρόπο η κοινωνία η ίδια να έχει λόγο, όταν αυτή συντηρεί οικονομικά τα πανεπιστήμια από το υστέρημά της;

ΥΓ. Ο κ. Νικολάου είναι υπεύθυνος Παιδείας στο Γραφείο Πόλης του ΠΑΣΟΚ Ιωαννίνων και κουμπάρος του υφυπουργού Οικονομικών Παντελή Οικονόμου. Συμμετέχει στο πρόγραμμα του ΕΣΠΑ με τίτλο «Εκπαίδευση Αλλοδαπών και Παλινννοστούντων μαθητών» με συνολικό προϋπολογισμό 21 εκ ευρώ για τα έτη 2010-2013. Ο κ. Νικολάου ηγείται της Δράσης 3, στην οποία συμμετέχουν με αμοιβή και οι κκ Κωνσταντίνου, Καψάλης και Παπαδοπούλου, με προϋπολογισμό γύρω στα 3 εκ. ευρώ (Διαύγεια, κωδικός προγράμματος 80568). Έχει επομένως ευθύνες και διαχειρίζεται μεγάλα ποσά. Άρα οι απαιτήσεις είναι ακόμα μεγαλύτερες.

Varras M* 28-7-176 (13 articles, 14 reviews, 1 editorial)
Lymperi S* 17-7-158 (8 articles, 8 abstracts/proceedings, 1 letter, 1 review)
Manthou M* 9-2-6 (5 articles, 3 abstracts, 1 correction)

Αξίζει να προσθέσω ότι ο κ. Βάρρας είναι πρώτος συγγραφέας σε όλες εκτός από 4 δημοσιεύσεις του, η κα Λυμπέρη είναι πρώτη συγγραφέας σε 7, ενώ σε καμιά από τις 9 δημοσιεύσεις της δεν είναι πρώτη συγγραφέας η κα Μάνθου (κάτι που σημαίνει ότι από τη διατριβή της δεν βγήκε καμία διεθνής δημοσίευση). Παρόλα αυτά εξελέγη ομόφωνα η κα Μαρία-Ελένη Μάνθου, κόρη του τέως πρύτανη Αναστάσιου Μάνθου.

Tα βιβλιομετρικά νούμερα βέβαια είναι μερικές φορές παραπλανητικά. Π.χ., εξαρτώνται έντονα από την ηλικία κάποιου. Ο κ. Βάρρας πήρε βασικό πτυχίο το 1989 και διδακτορικό από την Κρήτη το 1997 ενώ οι κυρίες Λυμπέρη και Μάνθου είναι νεότερες. Η κα Λυμπέρη πήρε πτυχίο Βιολογίας από το ΑΠΘ το 2004 και διδακτορικό από το Imperial College το 2009. Κατόπιν έκανε μεταδιδακτορική έρευνα στο Harvard και στο Stem Cell Institute της Βοστώνης. Η κα Μάνθου πήρε πτυχίο Ιατρικής το 2001 και διδακτορικό το 2006, αμφότερα από το ΑΠΘ και ειδικότερα από το εργαστήριο Ιστολογίας-Εμβρυολογίας του οποίου διευθυντής εμφανίζεται να είναι ο πατέρας της (επιβλέπουσα ήταν η αναπληρώτρια καθηγήτρια Εμμανουήλ-Νικολούση). Πήρε ειδικότητα στην Κυτταρολογία και έχει διδάξει ως ΠΔ407 στο ίδιο τμήμα.

Η εισηγητική έκθεση ήταν 123 σελίδες (αξίζει εδώ να θυμηθούμε την παροιμία «ουκ εν τω πολλώ το ευ”). Την υπογράφουν η κα Α. Αλβανού-Αχπαράκη (καθηγήτρια Ιστολογίας-Εμβρυολογίας Ιατρικής ΑΠΘ) που όμως δεν περιλαμβάνεται στο εκλεκτορικό σώμα, Κ. Καϊδόγλου-Αναγνωστοπούλου (αναπληρώτρια καθηγήτρια Ιστολογίας-Εμβρυολογίας Ιατρικής ΑΠΘ) και ο τέως πρύτανης του ΕΚΠΑ κ. Χ. Κίττας. Οι πρώτες 121 σελίδες αποτελούν αναπαραγωγή των λεπτομερών βιογραφικών των υποψηφίων με περιλήψεις κάθε δημοσίευσης. Η ουσιαστική εισήγηση καλύπτει λίγο παραπάνω από μια σελίδα. Το βασικό επιχείρημα ήταν ότι μόνο η κα Μάνθου έχει άμεση συνάφεια με το γνωστικό αντικείμενο της θέσης και για αυτό προτάθηκε ομόφωνα ως πρώτη επιλογή. Ο κ. Βάρρας και η κα Λυμπέρη θεωρήθηκαν ότι έχουν έμμεση συνάφεια και προτάθηκαν ως δεύτερη και τρίτη επιλογή, αντίστοιχα.

Στο εκλεκτορικό σώμα συμμετείχαν οι: Κ. Καϊδόγλου-Αναγνωστοπούλου, Χ. Κίττας, Ρωξάνη Αγγελοπούλου (ΕΚΠΑ), Λουίζα Ανδριοπούλου-Οικονόμου, Παράσχος Γκελερής, Μαρία Δερμεντζοπούλου-Θεοδωρίδου, Ευάγγελος Καβουκόπουλος, Κοκκώνα Κουζή-Κολιάκου, Μυρσίνη Κουλούκουσα-Γιάννιου (ΕΚΠΑ), Δημήτριος Κουτσονικόλας, Σουλτάνα Μεδίτσκου-Ευθυμιάδου, Δημοσθένης Μηλιαράς, Διονύσιος Μουρελάτος, Ελένη Ορφανού-Κουμερκερίδου, Νικόλαος Παπαδόπουλος (Δημοκρίτειο), Θεοδώρα Παπαμήτσου, Δημήτριος Ραδόπουλος, Νικόλαος Σαρατζής, και Κωνσταντίνα Τηνιακού (ΕΚΠΑ). Στη συνεδρίαση παρέστη η κα Λυμπέρη που αντέκρουσε τον ισχυρισμό ότι το διδακτορικό της δεν έχει άμεση συνάφεια και σημείωσε ότι τα stem cells με τα οποία ασχολήθηκε αποτελεί μια νέα κατεύθυνση στη μοντέρνα ιστολογία. Ο κ. Κίττας εξέφρασε κάποιους προβληματισμούς στην τοποθέτησή του αλλά στο τέλος όλοι οι 19 παρόντες εκλέκτορες ψήφισαν την κα Μάνθου. Οι δύο εκλέκτορες που έλειπαν ήταν ο κ. Β. Γοργούλης (ΕΚΠΑ) και Υ. Δούση-Αναγνωστοπούλου (ΕΚΠΑ).

Τα επιχειρήματα της κας Λυμπέρη εμένα μου φαίνονται λογικά, αλλά επειδή δεν γνωρίζω το θέμα ζήτησα τη γνώμη διαπρεπών καθηγητών Ιατρικής στην Ελλάδα και το εξωτερικό. Έλαβα τις εξής απαντήσεις:

Γνωμοδότηση 1. “Το αντικείμενο περιλαμβάνει την βασική ιστολογία-εμβρυολογία και πρόσφατα την μοριακή ιστολογία. Στην βασική ιστολογία περιγράφεται η δομική σχέση των διαφόρων κυττάρων στην αρχιτεκτονική των ιστών, κατά την ανάπτυξη τους (εμβρυολογία) και μετέπειτα. Η βασική εμβρυολογία χρησιμοποιεί κατεξοχήν, τεχνικές ιστοχημείας και μικροσκοπίας (οπτική, ηλεκτρονική, φθορισμού κλπ). Τα τελευταία 20 χρόνια η ιστολογία συμπεριέλαβε στην μεθοδολογία της και την μοριακή βιολογία, μελετώντας την επίδραση της μοριακής σύστασης των κυττάρων (δομή και λειτουργία του γονιδίωματος ή/και των πρωτεϊνών, κυτταρική σηματοδότηση) στην δυναμική της δόμηση και αρχιτεκτονικής των ιστών. Είναι η σύγχρονη διάσταση της ιστολογίας. Κλασσικό παράδειγμα σύγχρονου ιστολόγου ο εξαιρετικός συνάδελφος Βασίλης Γοργούλης (καθηγητής Ιστολογίας-Εμβρυολογίας στην Ιατρική Αθηνών, http://www.gorgoulis.gr/). Επίσης, ο καθηγητής στην Ιατρική της Κρήτης Γιώργος Τσανακάκης, (http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed?term=tsanakakis%20g ) έχει αντίστοιχο επιστημονικό-ερευνητικό προσανατολισμό.

Η άποψη μου για τους συναδέλφους που ήταν υποψήφιοι, βασίζεται στο δημοσιευμένο έργο τους, όπως παρουσιάζεται στο Pubmed (περιλαμβάνει μόνο πλήρεις δημοσιεύσεις και όχι και abstracts σε συνέδρια όπως το ISI WoK): Η κ. Μάνθου έχει πολύ περιορισμένο δημοσιευμένο έργο σε ελληνικά ή περιθωριακά διεθνή περιοδικά με πεπαλαιωμένες τεχνικές. Τα ερευνητικά της ερωτήματα επιφανειακά και δυσδιάκριτα, δεν υποστηρίζουν την δυνατότητα ακαδημαϊκής εξέλιξης. Ο κ. Βάρρας είναι γυναικολόγος και έχει σημαντική εμπειρία στην παθολογο-ανατομική του θήλεος αναπαραγωγικού συστήματος. Οι ερευνητικές του μελέτες είναι δημοσιευμένες σε αξιοπρεπή αλλά δευτερεύοντα διεθνή περιοδικά, εστιάζουν στην περιγραφική ανατομική παθολογία και περιθωριακά στην ιστολογία. Η κ. Λυμπέρη δεν είναι γιατρός αλλά έχει εστιασμένο, σύγχρονο ερευνητικό έργο, δημοσιευμένο σε εξαιρετικά διεθνή περιοδικά (Blood, J Biol Chem, Hum Mol Gen) και με προσανατολισμό παρόμοιο με αυτό των σημαντικών ιστολόγων Γοργούλη-Τσανακάκη.

Η γνώμη μου: ένα καλά στελεχωμένο, μεγάλο εργαστήριο Ιστολογίας με καλυμμένες τις εκπαιδευτικές ανάγκες θα επέλεγε την κ. Λυμπέρη για το σύγχρονο επιστημονικό της έργο, την τεχνολογία αιχμής και την εξελιξιμότητα της. Ένα μικρό εργαστήριο Ιστολογίας με προβλήματα κάλυψης των εκπαιδευτικών αναγκών των φοιτητών, θα προτιμούσε τον κ. Βάρρα λόγω της μεγαλύτερης εμπειρίας του στο αντικείμενο.”

Γνωμοδότηση 2. “Στα Πανεπιστήμια των προηγμένων χωρών, τα εργαστήρια Ιστολογίας-Εμβρυολογίας στις ιατρικές σχολές αποτελούν χώρους μοριακών μελετών (developmental biology-cellular biology-molecular biology-genetics-biochemistry-immunology etc). Αυτό βέβαια δε θα το περίμενε κανένας από Ελληνική Ιατρική σχολή και ιδιαίτερα της Θεσσαλονίκης, όπου 99% των διευθυντών καθηγητών δεν είναι γνωστοί έξω από τα περίχωρα της πόλης”

Γνωμοδότηση 3. “Σαφώς και εμπίπτει η κα Λυμπέρη στο γνωστικό αντικείμενο. Πρόκειται για μια ξεκάθαρα αναξιοκρατική εκλογή”.

Γνωμοδότηση 4. “Το έργο της Λυμπέρη είναι σαφώς καλύτερο από αυτό της Μάνθου. Το Pubmed μου βγάζει 5 Μάνθου ενώ Λυμπέρη 10. Τα περιοδικά που δημοσίευσε η Λυμπέρη είναι πολύ καλύτερα, όπως JBC, Blood (πολύ καλό) και το πρόσφατο άρθρο στο Sci Transl Med. 2011. Το γνωστικό αντικείμενο έχει πολλά σημαντικά ερωτήματα για αυτούς που ξέρουν να τα ρωτούν. Νομίζω πως η Λυμπέρη έχει καλύτερο υπόβαθρο να τα ρωτήσει”

Πιθανότατα δεν υπάρχει τίποτα παράνομο στην παραπάνω εκλογή (αξίζει να σημειωθεί βέβαια ότι η επιλογή των εκλεκτόρων από τον Τομέα χρειάστηκε να γίνει δύο φορές, αφού η πρώτη επιλογή ακυρώθηκε από τον Πρόεδρο της Σχολής, όταν διαπίστωσε ότι στη συνεδρίαση του Τομέα είχε προεδρεύσει ο ίδιος ο κ. Μάνθος, βλ. εδώ). Όμως, όπως όλοι πια γνωρίζουμε, το νόμιμο δεν είναι πάντα και ηθικό, ιδίως όταν το θεσμικό πλαίσιο είναι ανεπαρκές. Ας πούμε τέλος πάντων ότι η οι άλλοι δύο υποψήφιοι δεν εμπίπτουν πλήρως στο γνωστικό αντικείμενο. Οι ίδιοι οι εισηγητές δέχθηκαν ότι έχουν τουλάχιστον έμμεση συνάφεια. Για ένα τμήμα που ενδιαφέρεται να προσλάβει τον καλύτερο αυτό δεν θα αποτελούσε εμπόδιο. Εξάλλου, ποιος επέλεξε το γνωστικό αντικείμενο και με τι κριτήρια; Είναι γνωστό ότι τις περισσότερες φορές η προκήρυξη μιας θέσης γίνεται με συγκεκριμένο υποψήφιο υπόψιν.

Με βάση τα παραπάνω, διαμορφώνω τη γνώμη ότι οι μη προκριθέντες υποψήφιοι, και ειδικά η νεότερη κα Λυμπέρη με εξαιρετικές συστατικές επιστολές και εμπειρία σε εξαιρετικά πανεπιστήμια του εξωτερικού, θα προσέφεραν πολύ περισσότερα στο πανεπιστήμιο από την επιλεγείσα θυγάτηρα. Αναδύεται βέβαια το ερώτημα, πώς γίνεται 19 εκλέκτορες, κάποιοι μάλιστα από άλλα πανεπιστήμια, να έχουν διαφορετική γνώμη; Εδώ μόνο υποθέσεις μπορούμε να κάνουμε. Οι εσωτερικοί εκλέκτορες έχουν πολλούς λόγους να κάνουν μια χάρη σε συνάδελφό τους, ιδίως όταν αυτός είναι διευθυντής τομέα και έχει τη δύναμη να επηρεάσει και τη δική τους εξέλιξη. Οι εξωτερικοί εκλέκτορες έτσι και αλλιώς είναι μειοψηφία και ίσως θεωρούν μάταιο να αντισταθούν στο πλειοψηφικό ρεύμα. Γνωρίζω άλλες περιπτώσεις στην Ιατρική ΑΠΘ όπου ο εξωτερικός εισηγητής ήταν αντίθετος σε μια εκλογή αλλά η εκλογή έγινε. Αυτά ακούγονται.

ΥΓ1. Στην Ιατρική ΑΠΘ υπηρετεί από τον Ιούνιο του 2010 ως λέκτορας και ο κ. Νικόλαος Χαλβατζής, γαμπρός του κ. Μάνθου.

ΥΓ2. Παλαιότερα άρθρα για τον νεποτισμό στην Ιατρική ΑΠΘ:

http://www.gurforum.org/2008/11/02/nepotism/

http://www.gurforum.org/2010/11/21/bonti/

Με λύπη μου βλέπω ότι τίποτα δεν αλλάζει.

Τμήματα Ψυχολογίας, Φιλοσοφίας, Φιλολογίας, Παιδαγωγικά, Οικονομικά, Φαρμακευτικής, Μαθηματικών, Φυσικής, Βιολογίας, Χημείας, Αρχιτεκτονικής, Πολιτικών, Ηλεκτρολόγων, Χημικών, και Μηχανολόγων Μηχανικών κατατάσσονται με βάση βιβλιομετρικά στοιχεία από το Google Scholar. Καλή δουλειά φαίνεται.