Αξιολόγηση διδακτικής αποτελεσματικότητας μέσω Tweeter
Ok, ίσως ακούγεται επιστημονική φαντασία για τα δικά μας δεδομένα όταν εδώ καλά καλά δεν υπάρχουν άλλα πράγματα, αλλά δείτε μια ενδιαφέρουσα χρήση του Tweeter για την άμεση και χωρίς γραφειοκρατία αξιολόγηση των διδασκόντων σε ακαδημαϊκά ιδρύματα.
Την εργασία θα τη βρείτε εδώ [Stefan Stieger, Christoph Burger. CyberPsychology & Behavior].
Categories: Uncategorized
Έκανα τρία πειράματα συνολικής αξιολόγησης μαθήματός μου πριν λίγα χρόνια. Σε κάθε διαδοχικό πείραμα ανέβαζα τον βαθμό αναλυτικότητας των κριηρίων τείνοντας πρός την μέση διεθνή πρακτική. Το αποτέλεσμα βγήκε … μάπα. Η συντρηπτική πλειονότητα των φοιτητων απλούστατα δεν είχε “λογικούς υποδοχείς” αξιολόγησης πέραν των εντελώς trival που είναι και πιο επικίνδυνοι για την καθοδήγηση του διδάσκοντος. Φοβάμαι οτι για να εφαρμοστούν τέτοια εξαιρετικά χρήσιμα εργαλεία βελτίωσης των διδακτικών μεθόδων μας στην πατρίδα χρειάζεται να εξοπολιστούν οι φοιτητές ήδη από την δευτεροβάθμια εκπαίδευσή τους με προσλαμβάνουσες παραστάσεις που θα κάνουν παραγωγική την εμπλοκή τους σε διαδικασίες αξιολόγησης. Αλλιώς θα έχουμε γελοία αποτελέσματα. Να κάτι που κανείς δεν το θέτει όταν μιλάμε για εκαιδευτική μεταρρύθμιση.
Μεγάλη κουβέντα είπατε, κύριε Σοφούλη.
Αυτό είναι ένας σημαντικός λόγος αποτυχίας πολλών μορφών αξιολόγησης από τους φοιτητές που πολλές φορές θεωρούν καλό ένα μάθημα που «περνιέται εύκολα» και αντίστοιχα κακό ένα που ο καθηγητής «είναι τσεκούρι».
Δε νομίζω το Tweeter να είναι η λύση, εκεί κι αν υπάρχει συναισθηματισμός ιδιαίτερα εν βρασμώ ψυχής! Αλλά θα μπορούσε να είναι μια ωραία διέξοδος για άμεση και διαπροσωπική αξιολόγηση του μαθήματος από έναν διδάσκοντα που δε φοβάται να δοκιμάζει νέες μεθόδους.
Δυστυχώς, μέσα στον πυρετό της “νεοφιλίας” που πρόσφατα τείνει να γίνει επιδημία (εκφράζει τον χυδαίο λαϊκισμό έναντι των παιδιών και των νέων), ξεχνάμε οτι κανένα εκπαιδευτικό σύστημα δεν μπορεί να έχει αποδόσεις ανεξάρτητες από την ποιότητες (εγγενείς και επίκτητες) των μαθητών/φοιτητών. Έτσι στην πατρίδα μας (αλλά φαίνεται ότι προσφάτως αυτό συμβαίνει και στην Εσπερία)ανοίγουμε με περίεργους τρόπους την πόρτα για είσοδο χωρίς να εξετάζουμε αν αυτό που δούν μέσα οι εισερχόμενοι φοιτητές θα είναι κάτι που θέλουν και κατανοούν. Εδώ δεν πρόκειται για κοινωνική δικαιοσύνη αλλά για απάνθρωπη παραβίαση των δεδομένων της πολλαπλής νοημοσύνης (Gardner)που οδηγεί τα παιδιά όχι εκεί που μπορούν και θέλουν, αλλά εκεί που οι πολιτικοί αποφασίζουν να εφαρμόσουν την ζουρλομανδία της κοινωνικής πολιτικής τους για το θεαθήναι!
Δεν διδάσκονται οι πολιτικοί μας ας πούμε από την Βρεττανική εμπειρία, όπου για δεκαετίες τώρα πειραματίζονται αλλά τα πράγματα του οδηγούν σε έναν συνεχή διερυνομενο πλουραλισμό εκπαιδευτικών επιλογήν για τους νέους που έτσι έχουν μεγαλύτερη πιθανότητα ο καθένας τους να βρεί την τρύπα που του ταιριάζει και να μη καταλήξει στην πηγάδα που για λόγους ευκολίας έχουν ανοίξει οι απλοϊκοί πολιτικοί μας για να χωράει όσο το δυνατόν περισσότερα σώματα (προφανώς όχι … πνεύματα) και να κάνουν το κομμάτι τους οτι τάχα διευρύνουν την προσβασιμότητα στην μεταλυκειακή εκπαίδευση. Αυτές είναι οι μόνες ελληνικές καινοτομίες!!
@Κώστας Σοφούλης
Κι εγώ έζησα μια “αξιολόγηση” στο τμήμα μου που έγινε μάλιστα “αιφνιδιαστικά” και χωρίς να ξέρουν διδάσκοντες-διασκόμενοι ότι “αξιολογούνται τα μαθήματα” από κάποιον “λοχία-ΔΕΠ” που η δουλειά του ήταν να μαζεύσει τις απουσίες διαδασκόντων-διδασκομένων να βέλει άν είχαν να δείξουν “έγχρωμες διαφάνειες” κλπ κλπ.
Αποτέλεσμα. Καλύτερος “δάσκαλος” μακράν όλων, ο πρωτοβάθμιος καθηγητής. Αμέσως μετά από αυτόν, αλλά σε ψηλή κλίμακα ο λοχίας-κόλαξ… Και όλοι οι άλλοι ήσαν “μακράν-χαιμαί”.
Είναι να ντρεπόμαστε γιά το κατάντημα του ΙΔΙΟΥ ΤΟΥ ΔΕΠ της χώρας.
ΙΣΩΣ ΕΧΟΥΝ ΔΙΚΙΟΙ ΟΙ ΦΟΙΤΗΤΕΣ ΠΟΥ ΟΤΑΝ ΑΚΟΥΝΕ ΓΙΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΣΗΚΩΝΟΥΝ ΕΠΑΝΑΣΤΑΤΙΚΗ ΣΗΜΑΙΑ.
Εάν είσαι σωστός στα καθήκοντά σου τότε δεν έχεις να φοβηθείς κάτι ανεξάρτητα απο το αιφνιδιαστικό ή όχι της υπόθεσης. Στην τελική εάν είναι να προετοιμάζονται φοιτητές και καθηγητές ώστε να είναι σωστοί τη μέρα της αξιολόγησης τότε δεν κάνεις αξιολόγηση.
Δηλαδή όταν δείχνεις διαφάνειες είσαι καλός δάσκαλος, όταν δε δείχνεις άχρηστος?
Ελπίζω η ιστορία να είναι παλιά και να μη γίνεται το μάθημα ακόμα με διαφάνειες.
Αφήνω βέβαια ασχολίαστο το πιο σοβαρό: τη γελοιότητα της διαδικασίας που περιγράφεται και το αν κάποιος έχει χρώμα ή όχι στις διαφάνειες. Επίσης να πω οτί τα εποπτικά μέσα δεν είναι αυτοσκοπός και οτί μπορεί και κάποιος να κάνει μια χαρά μάθημα με πενιχρά μέσα (και με έναν πίνακα σε ορισμένες περιπτώσεις) αλλά όπως και να το κάνουμε τώρα μια διάλεξη πρέπει να γίνεται κυρίως μέσω data projector. Το να χρησιμοποιεί κάποιος διαφάνειες σημαίνει ένα πράγμα: η σύνταξη είναι κοντά ή βέβαια (δεν τολμώ να το σκεφτώ) δεν έχει σύγχρονα εποπτικά μέσα το τμήμα οπότε που είναι οι διαμαρτυρίες από φοιτητές/διδάσκοντες κλπ.
Τι θα πει “πρέπει να γίνεται με data projector”; Ποιος αποφασίζει αυτό το πρέπει; Όλα τα δικά μου μαθήματα και των περισσοτερων συναδέλφων που γνωρίζω στη Θεωρητική Φυσική είναι με πινακα και κιμωλία. Το ίδιο στα Μαθηματικά. Ποιος άσχετος αποφάσισε ότι επειδή υπάρχει το power point και τα cartoons ότι πρέπει να τα χρησιμοποιούμε και στο μάθημα; Οποιος θέλει διαγραμματακια, buzzwords και χρωματιστές βλακείες να πάει να γίνει consultant.
Twitter όχι tweeter
“Twitter is a free social networking and micro-blogging service that enables its users to send and read messages known as tweets”
Αν και λέω ‘κυρίως’ ΄που σημαίνει όχι πάντα και είπα για ορισμένες περιπτώσεις που ο πινακας είναι εντάξει έχοντας στο μυαλό μου τα μαθήματα με πολλά μαθηματικά, θα τη λάβω υπόψη τη συμβουλή (άλλωστε θα ομολογήσω οτί κάνω και κάποιο consultancy).
@physicist
Βάζεις εισαγωγικά σε υποτιθέμενη φράση μου έχοντας βγάλει το ‘κυρίως’.
BELIEVE IT OR NOT, η βαθμολόγηση από τον καραβανά-ΔΕΠ έγινε με βάση τα slides!
ΑΥΤΟ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΣΗΜΑΝΤΙΚΟ.
Σημασία έχει πως εβγαλε (δηλ. είπε ότι οι φοιτητές έβγαλαν) πρώτο τον πρωτοβάθμιο καθηγητή-σουλτάνο, δεύτερο έβγαλε τον εαυτό του και από απόσταση όλους τους λοιπούς…
ΔΕΝ έλαβε υπόψιν όποιον έκανε ΜΟΝΟΣ ΤΟΥ σχήματα στον πίνακα, όποιον παρουσίασε παραδείγματα από την καθημερινή ζωή ή υπέδειξε άλλες βιβλιογραφίες ΕΚΤΟΣ της φυλλάδας του καθηγητή. Γιά το τελευταίο ειδικά δε, ήταν και επικριτικός (=ζητάτε τα παιδιά να δίνουν λευτά γιά βιβλία και τους κλονίζετε την εμπιστοσύνη στο βιβλίο του καθηγητή”….)
Αυτά …..
@Basil
Mea culpa η παράλειψη του “κυρίως” αλλα ήταν πράγματι εκ παραδρομής. Είμαι της άποψης ότι ακόμα και με το “κυρίως” η άποψη είναι εσφαλμένη. Η εμπειρία μου με τους φοιτητές είναι ότι θεωρούν τις διαλέξεις με πινακα και κιμωλία πολύ πιο ζωντανές και interactive από εκείνες που απλώς γίνεται προβολή διαφανειών (το αν είναι transparency στον overhead projector ή power point από το laptop είναι λεπτομέρεια).
@physicist
Συμφωνώ. Η ποιότητα της διδασκαλίας δεν είναι απαραίτητα συνάρτηση του πόσο φαντακτερά powerpoint slides υπάρχουν ή αν υπάρχουν.
Ο μαυροπίνακας είναι μια χαρά για μικρές τάξεις, αλλά προβληματικός για μεγάλα αμφιθέατρα. Πριν από χρόνια δοκίμασα να κάνω Γενική Χημεία πρωτοετών με powerpoint και προβολέα. Το πρόβλημα μ’ αυτό είναι ότι ο ρυθμός του μαθήματος γίνεται πολύ γρήγορος και δεν υπάρχει διαδραστικότητα. Το powerpoint είναι καλό για ερευνητικές ομιλίες, όχι όμως για προπτυχιακά μαθήματα. Την επόμενη χρονιά έκανα διαφάνειες από το powerpoint και έδειχνα τις διαφάνειες. Αν χρειαζόταν, έγραφα κάτι διαφορετικό. Αυτό ήταν καλύτερο, αλλά πάλι ο ρυθμός του μαθήματος ήταν γρήγορος. Πριν από 2-3 χρόνια αποκτήσαμε ένα Smart Podium, κάτι σαν tablet PC:
http://www2.smarttech.com/st/en-US/Products/Interactive+Pen+Displays/
και αυτό φαίνεται να λειτουργεί καλύτερα. Έχουμε δυο προβολείς. Ο ένας δείχνει την τρέχουσα σελίδα και ο άλλος την προηγούμενη. Αυτό δίνει περισσότερο χρόνο στα παιδιά να καταγράψουν τις σημειώσεις του καθηγητή.
Τελικά είμαστε όλοι επιρρεασμένοι από τις προσωπικές μας εμπειρίες αλλά και το αντικείμενο που διδάσκουμε, το περιβάλλον μας και τους μαθητές. Δεν είπα οτί είναι πανάκεια το powerpoint. Εξαρτάται πως χρησιμοποιείς το μέσο και σαφώς ο καλός δάσκαλος θα είναι καλός και στον πίνακα. Προσωπικά, οι διαλέξεις μου εστιάζονται περισσότερο στις συσχετήσεις και στις επεξηγήσεις του αντικειμένου που διδάσκω και δεν μπαίνουν σε λεπτομερείς μαθηματικές πράξεις, ούτε όλη η πληροφορία του μαθήματος μου εμφανίζεται στις διαλέξεις (κάθε άλλο, έτσι κι αλλιώς υπάρχουν λεπτομερείς σημειώσεις ή πολύ καλά βιβλία με όλες τις λεπτομέρειες) και οι διαλέξεις είναι προαιρετικές (παρ’όλα αυτά έχω συστηματικά μεγάλο ακροατήριο και καλές κριτικές). Προσπαθώ να συνδέσω μαθηματικές σχέσεις με το τι συμβαίνει σε ένα πείραμα, μπορεί να μείνω σε μια σχέση για 15 λεπτά και να την εξηγώ και ναι και τα χρωματάκια στα σύμβολα και τα διαγράμματα και τα ανιμέισονς και το βίντεο με το πείραμα που δείχνει το φαινόμενο δίπλα στη σχέση είναι χρήσιμα. Και έχω συνεχή ανάδραση με την τάξη και γράφω και στον πίνακα αν χρειαστεί. Προσωπικά λέω στους φοιτητές να μη γράφουν και να παρακολοθούν, να ρωτούν και να αμφισβητούν αυτά που λέω και το κάνουν και περνούμε καλά και αισθάνομαι οτί μαθαίνουν. Τα σύγχρονα εποπτικά μέσα για κάτι τέτοιο είναι πολύ καλύτερα από τον πίνακα. Θεωρώ οτί ο φοιτητής κάνει μόνος του τις πράξεις μεταξύ των σχέσεων μετά ή και πριν τη διάλεξη (δε διδάσκω μαθηματικά, π.χ. θεωρώ οτί ξέρει να λύνει διαφορικές). Αν διακρίνω δυσκολιές θα κάνω ένα φροντιστήριο όπου θα κάνω με κάθε λεπτομέρεια πράξεις στον πίνακα. Φυσικά και σε άλλα αντικείμενα η κατάσταση μπορεί να είναι διαφορετική και ο πίνακας να είναι καλύτερος. Πολλές φορές εξαρτάται και από τι άλλο παρέχεται, πόσο λεπτομερείς είναι οι σημειώσεις κλπ. Το τι θα κάνεις στη διαλεξη είναι συνάρτηση πολλών πραγμάτων.
@Θέμης Λαζαρίδης
@Basil
Δεν έχω διαπιστώσει καμια διαφορα με τον πινακα ανάμεσα σε μεγάλες και σε μικρές αίθουσες, εφ’ όσον ο διδάσκων γραφει με μεγάλα, ευανάγνωστα γράμματα. Σε αντικείμενα όπως η Φυσική και τα Μαθηματικά, στα οποια οι μαθηματικές derivations (δεν μου έρχεται η κατάλληλη λέξη στα Ελληνικά), η δυνατότητα να κανεις ένα σχήμα, να το σβήσεις, να το αλλάξεις, να το διορθώσεις ΑΜΕΣΑ, είναι βασικά στοιχεια της διδασκαλίας, το powerpoint είναι ακατάλληλο. Δίνει στους φοιτητές μια στείρα παρουσίαση, όλα είναι προκατ. Και κάτι ακόμα, πολύ σημαντικό: όταν ο διδάσκων κάνει υπολογισμούς στον πινακα, και μάλιστα χωρίς το χειρόγραφο, τότε μπορεί να συμβεί κάτι θαυμάσιο, δηλαδή να κάνει λάθος. Είναι τεραστια η παιδαγωγική αξια που έχουν αυτά τα λάθη.
(ΥΓ — Πολύ προσωπικό σχόλιο: δεν αλλάζω με τίποτα τη σκόνη από την κιμωλία που απομένει στα δάχτυλα, και καμια φορα στο πουκάμισο και το παντελόνι μετά το μάθημα …)
@physicist
Προτιμώ μαρκαδοράκια (όταν γράφουν…)
Ωστόσο τα καλά handouts περιορίζουν την ανάγκη χρήσης του πίνακα. Καλό είναι το μάθημα να μην αποτελείται αποκλειστικά απο μαθηματικές επαγωγές αν και η έλλειψη αυτών σε κρίσημα σημεία κάνει τη διδασκαλία προβληματική.
Έχουν νόημα οι σημειώσεις αν είναι απλή αντιγραφή των διαφανειών του διδάσκοντα; Τη σήμερον ημέρα δεν θα έπρεπε απλά να γίνονται διαθέσιμες στην προσωπική σελίδα του καθηγητή ή την θεσμική του μαθήματος;
Κατά την ταπεινή μου γνώμη οι σημειώσεις αξίζουν μόνο εάν ΔΕΝ υπάρχουν βοηθήματα ή δεν είναι καλά/διαθέσιμα για τον άλφα ή βήτα λόγο. Αλλιώς καλύτερα ο κόσμος να προσέχει στο μάθημα και να προσπαθεί να πάρει μέρος. Παρεμπιπτόντως, αυτό είναι που αφήνει να εννοηθεί και στο demo της η εταιρεία που παράγει το Podium.
Ακόμα καλύτερη είναι φυσικά η βιντεοσκόπηση του μαθήματος, όπου είναι αυτή δυνατή.
@Jacques
Τα handouts είναι στατικά, έχουν ήδη γίνει όλοι οι υπολογισμοί και παρουσιάζονται ως έχουν στους φοιτητές. Τα χρησιμοποιώ μονο για θέματα που είναι πολύ τεχνικά. Το να πιάσεις, όμως, τις εξισώσεις Maxwell απ’ τα μαλλιά, να κανεις καμια δεκαρια πράξεις και να ΔΕΙΞΕΙΣ ότι από κει βγαίνει η κυματική εξίσωση με ταχύτητα διαδόσεως την ταχύτητα του φωτός, αυτό ΠΡΕΠΕΙ να το κανεις. Δεν μπορεί να λες στους φοιτητές, “η ηλεκτρομαγνητική ακτινοβολία διαδίδεται με ταχύτητα c” και να μην τους δώσεις να καταλάβουν από που βγαίνει αυτό το πράγμα. Διάβολε, Φυσική κάνουμε, όχι πατριδογνωσία!
Το θέμα είναι ότι θεωρητική φυσική δεν νοείται χωρίς μαθηματικά και βλέπω μια τάση στα Πανεπιστήμια να γίνουν τα πράγματα watered down. Διδάσκω εδώ και κάμποσα χρονια και κανεις φοιτητής μου δεν ενοχλήθηκε από τον πινακα και τους υπολογισμούς (πάντα σε συνδυασμό με το φυσικό περιεχόμενο των σχέσεων και των εξισώσεων). Το αντίθετο, μάλιστα.
@Jacques
ΥΓ: derivations = επαγωγές, να ‘σαι καλά, δεν θα μου πήγαινε το μυαλό!
@physicist
Κάθε μέθοδος έχει πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα. Σε καταλαβαίνω και νοιώθω τι λες (ειδικά στο να κάνει λάθος στο πίνακα ο διδάσκοντας). Απλά το η μία μέθοδο δεν αναιρεί την άλλη κατά τη γνώμη μου. Ο συνδιασμός είναι ο καλύτερος κατά τη γνώμη μου. Και ξέχασα να πω οτί και εδώ οι φοιτητές προτιμούν τον πίνακα γιατί σε αναγκάζει να είσαι πιο αναλυτικός και πηγαίνεις πιο αργά (έχει το μειονέκτημα οτί τα δίνει όλα σχεδόν στο πιάτο). Το να κάνεις μάθημα κυρίως με ppt και να το αρέσουν δεν είναι εύκολο. Πιστεύω οτι σχετικά σύντομα θα έχουμε εναν ηλεκτρονικό τρόπο να τα κάνουμε και τα δύο ταυτόχρονα στην οθόνη του υπολογιστή. Βέβαια με τίποτα (τουλάχιστον) κάποιοι μαθηματικοί και θεωρητικοί φυσικοί δε θα πειστούν να αποχωριστούν την κιμωλία και τη σκόνη.
@Basil
Έτσι, έτσι, εμείς οι θεωρητικοί φυσικοί και τα ξαδέρφια μας οι μαθηματικοί θα φάμε σκόνη (της κιμωλίας)
Πέρα από το καλαμπούρι, έχεις δίκιο ότι ο καθένας το βλέπει κι από την οπτική γωνια του αντικειμενου που διδάσκει. Δεν βλέπω όμως γιατί λες ότι ο πινακας τα δίνει στο πιάτο, εμενα το αντίθετο μου φαίνεται να ισχύει.
Επειδή συνήθως ο πίνακας χρησιμιμοποιείται για να κάνει κάποιος λεπτομερώς όλες τις επαγωγές, όλα τα μαθηματικά βήματα με όλες τις εξηγήσεις βέβαια για τη φυσική σημασία κλπ. Σε ένα μάθημα εφαρμοσμένης φυσικής με πειραματικό περιεχόμενο μπορεί να θεωρηθεί spoon feeding να κάνεις τις επιμέρους πράξεις. Εξαρτάται από το τι διδάσκεις βέβαια και που εστιάζεσαι φυσιολογικά λόγω αντικειμένου. Αντιλαμβανομαι οτί στη θεωρητική φυσική και μαθηματικά εκεί είναι και ένα σπουδαίο μέρος της ουσίας, αν δεν τις κάνεις τις επαγωγές θα λείψει κάτι βασικό. Συνήθως όμως στις εφαρμογές τα μαθηματικά βήματα είναι ανωτάτη (μεν) αλλά μπακαλική (δε).
@Basil
Σε αυτό το σημείο θα συμφωνούσα με τον Basil. Ορισμένες φορές πίνακας στα δίνει όλα στο πιάτο. Οι σημειώσεις μπορεί να μην είναι δυναμικό μέσο αλλά όταν δεν είναι υπεραναλυτικές ενισχύουν τον προβληματισμό και τη πρωτοβουλία. Γενικά το spoon-feeding θεωρώ πως δεν είναι η καλύτερη μέθοδος διδασκαλίας.
Όπως αναφέρθηκε επίσης σε πολύ τεχνικά θέματα καλό είναι να μη ξοδεύεται πολύ χρόνος στις διαλέξεις. Σε τέτοιες περιπτώσεις θα ήταν να υποθέσουμε τη πρωτοβουλία του φοιτητή, τη βοήθεια των διδακτορικών φοιτητών (στις τάξεις) και ως “last-resort” τις δικές μας ώρες γραφείου.
Βέβαια τα πάντα εξαρτώνται και από το σπουδαστές με τους οποίους εργάζεσαι.
Πολύ γέλασα με το τελευταίο — να ‘σαι καλά!
Για τα προηγούμενα, σημειώνω απλώς ότι δεν κανεις όλες τις επαγωγές, αυτό θα απαιτούσε πολύ περισσότερο από το διαθέσιμο χρόνο. Τα σημεία-κλειδιά, όμως, είναι απολύτως απαραίτητα για να μεταβιβάσουν τόσο ορισμένες απαραίτητες τεχνικές όσο και φυσικό περιεχόμενο, μιας και αυτά τα δυο είναι συχνά αλληλένδετα.